Về Quy hoạch 100% số xã trên địa bàn tỉnh đã hoàn thành tiêu chí quy hoạch trong xây dựng NTM. Năm 2018 các địa phương đã bê tông hóa được 74 km đường giao thông nông thôn, nâng tổng số đến nay là 1.959 km; cứng hóa 20 km đường trục chính nội đồng, nâng tổng số lên 970 km. Hệ thống các công trình thủy lợi trên địa bàn các xã thường xuyên được duy tu, bảo dưỡng để đáp ứng yêu cầu dân sinh và phòng chống thiên tai tại chỗ. Tỷ lệ diện tích đất sản xuất nông nghiệp được tưới tiêu chủ động đạt trên 85%. Hệ thống điện nông thôn hàng năm được ngành điện thường xuyên nâng cấp, củng cố đảm bảo phục vụ cho sản xuất và dân sinh. Các xã đã tập trung huy động nguồn lực triển khai xây mới và nâng cấp, sửa chữa được 553 phòng học các cấp, phòng chức năng; trong đó hoàn thiện đưa vào sử dụng 489 phòng học các cấp, nâng tổng số lên 3.248 phòng. Xây dựng và đưa vào sử dụng 6 nhà văn hóa xã; tu sửa, nâng cấp 3 sân vận động xã; nâng cấp, xây mới đưa vào sử dụng 14 nhà văn hóa thôn, nâng tổng số nhà văn hóa thôn lên 411 nhà. Xây mới chợ Chiều xã Nhật Tân - Kim Bảng; nâng cấp, sửa chữa một số chợ trung tâm xã đạt tiêu chí đối với xã có quy hoạch chợ để đáp ứng tiêu chí. Hệ thống thông tin truyền thông thường xuyên được nâng cấp, bảo dưỡng nhằm đảm bảo nhu cầu sử dụng của người dân. Các địa phương tích cực triển khai xóa nhà tạm, nhà không an toàn. Hiện nay trên địa bàn các xã không còn nhà tạm, nhà không an toàn và tỷ lệ hộ có nhà ở đạt tiêu chuẩn theo quy định trên 92%.

Tiếp tục trong năm 2018 nhiều mô hình, đề án phát triển sản xuất nhằm nâng cao thu nhập cho người dân được triển khai có hiệu quả như: Mô hình tích tụ và liên kết trong sản xuất lúa, rau, củ, quả tại huyện Bình Lục với diện tích 460 ha, mô hình tích tụ, tập trung ruộng đất diện tích 163,9 ha tại huyện Duy Tiên sản xuất lúa, nuôi trồng thủy sản, trồng cỏ, ngô làm nguyên liệu cho phát triển chăn nuôi bò sữa, rau hữu cơ... Từ đó góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, năm 2018 bình quân thu nhập của người dân nông thôn đạt trên 41 triệu đồng/người/năm. Đặc biệt UBND tỉnh đã quan tâm, chỉ đạo và phê duyệt Đề án “Mỗi xã một sản phẩm” tỉnh Hà Nam giai đoạn 2018-2020, định hướng đến năm 2030 nhằm hỗ trợ phát triển các thành phần kinh tế, tạo điều kiện cho người dân tham gia phát triển nội sinh để gia tăng giá trị, đồng thời tạo sự lan tỏa để nhân ra diện rộng, đây cũng là nhiệm vụ trọng tâm, giải pháp nâng cao thu nhập trong Chương trình MTQG xây dựng NTM. Công tác đánh giá rà soát đối tượng hộ nghèo, hộ cận nghèo được các địa phương thực hiện chi tiết, cẩn trọng và đúng quy định từ đó có những hỗ trợ cũng như giải pháp đồng bộ giúp thoát nghèo bền vững. Công tác dạy nghề, giải quyết việc làm được quan tâm thường xuyên và đặc biệt hiện nay trên địa bàn nông thôn có nhiều cụm công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và làng nghề phát triển, đồng thời nhiều doanh nghiệp thành lập mới đã góp phần giải quyết việc làm cho lao động nông thôn. Các xã có HTX dịch vụ nông nghiệp đã tổ chức thực hiện có hiệu quả các khâu dịch vụ phục vụ sản xuất, liên kết tiêu thụ nông sản cho nông dân và tạo điều kiện hỗ trợ kinh tế hộ phát triển, Ngoài ra trong năm 2018 thành lập mới được 15 HTX kiểu mới có liên kết chuỗi giá trị trong lĩnh vực nông nghiệp.

Hệ thống giáo dục và đạo tạo được các địa phương chú trọng đổi mới phương pháp, nâng cao chất lượng dạy và học đã có những bước phát triển toàn diện, vững chắc. Cơ sở vật chất, chất lượng dịch vụ y tế cho người dân nông thôn được nâng lên, góp phần đảm bảo sức khỏe cộng đồng. Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá” gắn với xây dựng NTM được triển khai tích cực, có hiệu quả. Các hoạt động văn nghệ và thể thao quần chúng được các cấp, các ngành và đông đảo người dân tham gia, chất lượng các làng văn hóa trên địa bàn tiếp tục được duy trì ổn định và có sự chuyển biến tích cực. Công tác quản lý, thu gom và xử lý chất thải, nước thải ở khu vực nông thôn đã được quan tâm; hiện tại cơ bản các xã đã thành lập tổ thu gom rác thải; có trên 95% người dân nông thôn được sử dụng nước hợp vệ sinh. Công tác bồi dưỡng, đào tạo nâng cao trình độ cho cán bộ đạt chuẩn theo tiêu chí được các địa phương chú trọng, quan tâm. "Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc gắn với phong trào xây dựng NTM" được đẩy mạnh.

Trong năm 2018 tổng nguồn vốn đã huy động để thực hiện Chương trình là: 1.226.917 triệu đồng; trong đó ngân sách Trung ương hỗ trợ trực tiếp cho Chương trình là: 67.100 triệu đồng; ngân sách địa phương: 861.404 triệu đồng; nhân dân đóng góp: 158.581 triệu đồng; vốn doanh nghiệp, HTX: 28.707 triệu đồng; vốn lồng ghép: 53.794 triệu đồng; vốn khác: 57.331 triệu đồng. Trao đổi với chúng tôi về phong trào xây dựng NTM, ông Trần Anh Tuấn - Chi cục trưởng Chi cục phát triển nông thôn (Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn), Phó Chánh văn phòng điều phối Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM tỉnh Hà Nam cho biết: Về kết quả cụ thể Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM tỉnh Hà Nam đến nay toàn tỉnh đã công nhận được 91 xã đạt chuẩn NTM; đạt 92,85%; trong năm 2018 có hai huyện là Kim Bảng và Duy Tiên được Thủ tướng Chính phủ công nhận huyện đạt chuẩn NTM năm 2017; tháng 5 năm 2019 thành phố Phủ Lý đã được Thủ tướng Chính phủ công nhận hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM năm 2018. Hiện còn huyện Thanh Liêm đã hoàn tất hồ sơ trình Hội đồng Trung ương thẩm định đề nghị xét huyện đạt chuẩn nông thôn mới năm 2018. Mục tiêu phấn đấu hết năm 2019 tỉnh Hà Nam công nhận thêm 07 xã đạt chuẩn NTM, đạt 100% số xã trên toàn tỉnh đạt chuẩn NTM; phấn đấu có thêm 02 huyện đạt chuẩn NTM năm 2019, nâng tổng số 6/6 huyện, thành phố đạt chuẩn NTM và hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM.

Để đạt được những kết quả như trên các cấp chính quyền và nhân dân các địa phương đang xây dựng NTM cần phải triển khai 1 số các nhiệm vụ trọng tâm như sau: Tiếp tục chỉ đạo, đôn đốc, hướng dẫn các huyện, thành phố đẩy nhanh tiến độ thực hiện xây dựng nông thôn mới. Trọng tâm hai huyện Lý Nhân, Bình Lục đảm bảo đủ điều kiện để đề nghị xét, công nhận huyện đạt chuẩn NTM năm 2019. Tích cực đẩy mạnh nhân rộng các mô hình phát triển sản xuất có hiệu quả; xây dựng kế hoạch, triển khai thực hiện Đề án Mỗi xã một sản phẩm tỉnh Hà Nam giai đoạn 2018-2020, định hướng đến năm 2030. Hướng dẫn và đôn đốc các huyện, thành phố tập trung triển khai thực hiện Đề án xây dựng xã NTM kiểu mẫu tỉnh Hà Nam giai đoạn 2018-2020. Tập trung huy động nguồn lực, lồng ghép các nguồn vốn chương trình để triển khai thực hiện có hiệu quả chương trình MTQG về xây dựng NTM, đặc biệt ưu tiên nguồn lực cho huyện Bình Lục, Lý Nhân đảm bảo đạt chuẩn NTM năm 2019. Tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, nêu cao vai trò trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền cơ sở, đặc biệt vai trò, trách nhiệm của Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND các xã, đẩy nhanh tiến độ thực hiện những tiêu chí, chỉ tiêu chưa hoàn thành; duy trì, phát triển bền vững những tiêu chí đã đạt và chủ động xây dựng kế hoạch thực hiện tiêu chí, chỉ tiêu cần hoàn thành trong năm 2019. Chỉ đạo và đôn đốc các địa phương triển khai quyết liệt các biện pháp giải quyết vấn đề vệ sinh môi trường nông thôn. Tiếp tục tuyên truyền vận động, hướng dẫn địa phương lựa chọn tuyến đường, loài hoa để thực hiện trồng hoa tạo cảnh quan môi trường trên các tuyến đường trục chính tại các xã, thôn, xóm. Tiếp tục làm tốt công tác đào tạo nghề, dạy nghề, giải quyết việc làm cho lao động nông thôn, duy trì phát triển làng nghề, làng có nghề, làng nghề truyền thống, gắn đào tạo nghề cho lao động… Với những nhiệm vu, giải pháp mang tính thực tế và đồng bộ, chắc chắn Chương trình xây dựng NTM của tỉnh sẽ về đích trong thời gian tới, và là tiền đề quan trọng đưa nền kinh tế Hà Nam cất cánh lên tầm cao mới./.