Hà Sơn là một xã miền núi nằm về phía Tây Nam của Huyện Hà Trung cách trung tâm Huyện 12 km, có tổng diện tích đất tự nhiên là 1398 ha. Hà Sơn có 10 thôn, với 1189 hộ, 4836 nhân khẩu. Tuy còn nhiều khó khăn, song Hà Sơn đã có những nỗ lực trong phát triển kinh tế- xã hội, nhất là trong thực hiện chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới.

Năm 2011 triển khai chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới (NTM), Hà Sơn có xuất phát điểm rất thấp: Bình quân thu nhập đầu người mới chỉ đạt 16 triệu đồng; tỷ lệ hộ nghèo cao 24%, đường giao thông nông thôn cứng hóa được 50%, giao thông nội đồng tỷ lệ cứng hóa được 29%, kênh mương kiên cố hóa được 51%.

Đến tháng 31/12/2015  xã  mới đạt  13/19 tiêu chí xây dựng NTM, còn lại 6 tiêu chí đó là: tiêu chí số 4 về điện,  tiêu chí số 5 về trường học, số 6 cơ sở vật chất văn hóa, số 11 về hộ nghèo,  số 15 về y tế, số 17 về môi trường là những tiêu chí khó để có thể thực hiện trong tình hình thực tế của địa phương...

Theo đề án xây dựng NTM của Đảng bộ xã Hà Sơn đến năm 2018 xã mới trong lộ trình về đích NTM. Tuy nhiên, đến tháng 3/2016 thực hiện chỉ đạo của huyện ủy, UBND huyện Hà Trung, xã Hà Sơn được vinh dự giao nhiệm vụ xã đạt chuẩn nông thôn mới  trong năm 2016 (về đích sớm hơn 2 năm so với kế hoạch).

Dưới sự quan tâm trực tiếp của Huyện ủy, UBND Huyện, BCĐ xây dựng NTM huyện Hà Trung và Văn điều phối Nông thôn mới Tỉnh Thanh Hóa, sự đồng thuận thống nhất cao của các tầng lớp nhân dân toàn xã, Chương trình xây dựng NTM đã thu được nhiều kết quả quan trọng.

Cụ thể, Đảng uỷ, HĐND xã đã ban hành nghị quyết, triển khai quán triệt đến cán bộ, đảng viên và nhân dân nội dung, chương trình xây dựng nông thôn mới. Thành lập Ban chỉ đạo, Ban quản lý, Ban phát triển thôn, xây dựng kế hoạch, triển khai thực hiện. Phát động thi đua “Chung tây xây dựng NTM” gắn với cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”.

Ngoài các cơ chế chính sách hỗ trợ của Trung ương, của Tỉnh, của Huyện. HĐND xã đã ban hành một số cơ chế, chính sách hỗ trợ như: hỗ trợ kích cầu làm đường giao thông nông thôn: 240 triệu đồng/km; hỗ trợ xây dựng mới nhà văn hóa thôn: 30 triệu đồng/thôn; hỗ trợ xây dựng nhà tiêu hợp vệ sinh cho hộ nghèo và hộ cận nghèo 300.000 đồng/công trình; hỗ trợ thôn đạt chuẩn nông thôn mới: 50 triệu đồng/thôn.

Có thể nói, các chính sách hỗ trợ đã tạo ra động lực và phong trào thi đua xây dựng nông thôn mới trong các tầng lớp nhân dân đẩy mạnh phát triển kinh tế, huy động các nguồn lực để đầu tư cơ sở hạ tầng nông thôn…

Bên cạnh đó, xã Hà Sơn còn tập trung phát triển kinh tế để nâng cao thu nhập cho người dân. Đây là một trong những nội dung quan trọng, mang tính ổn định bền vững, vừa là động lực vừa là mục tiêu của chương trình xây dựng NTM. Theo đó, trong những năm qua ngoài việc xây dựng ban hành các cơ chế chính sách để khuyến khích xây dựng hạ tầng và phát triển kinh tế, xã hội; cấp ủy, chính quyền xã đã tập trung chỉ đạo xây dựng các mô hình sản xuất, ứng dụng khoa học kỹ thuật, đưa các bộ giống cây trồng vật nuôi có hiệu quả, năng suất, chất lượng cao vào trồng trọt, chăn nuôi, vùng thâm canh lúa năng suất, chất lượng, hiệu quả cao với diện tích 208 ha. Quy hoạch trang trại với tổng diện tích 120 ha thành vùng sản xuất tập trung  trồng trọt kết hợp chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản góp phần nâng cao thu nhập cho nhân dân.

 Các mô hình sản xuất bước đầu đem lại hiệu quả kinh tế cao như: Mô hình trồng Nấm sò, mộc nhĩ, mô hình trồng hoa huệ, chuối tiêu hồng trong các khu kinh tế trang trại,  mô hình chăn nuôi kết hợp trồng rừng đem lại giá trị thu nhập cao trên 1 ha canh tác. Tiếp tục mở rộng diện tích mạ khay máy cấy, tranh thủ các chính sách hỗ trợ mua được 4 máy thu hoạch và 05 máy cấy phục vụ nhân dân sản xuất, đẩy mạnh phát triển cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp.

Song song với phát triển sản xuất, đẩy mạnh phát triển dịch vụ thương mại, dịch vụ lễ hội, dịch vụ vận tải, bưu chính viên thông. Toàn xã có 109 hộ kinh doanh, dịch vụ đang hoạt động hiệu quả, thu hút trên 100 lao động với thu nhập bình quân 3- 4 triệu đồng/người/tháng, do đó tỷ lệ lao động có việc làm toàn xã đạt trên 95%.

Kinh tế hộ phát triển khá, số hộ giàu và khá tăng, không còn hộ đói, hộ nghèo giảm. Cơ cấu lao động chuyển dịch hợp lý, thu nhập bình quân đầu người của địa phương ngày một tăng; đặc biệt, tỷ lệ hộ nghèo giảm dần và đạt yêu cầu tiêu chí.

Về phát triển giáo dục, y tế, văn hoá và bảo vệ môi trường của xã trong thời gian qua cũng đạt được những kết quả khả quan. Cụ thể như lĩnh vực giáo dục: năm 2016 trường Mầm non đạt chuẩn quốc gia, trường THCS, trường tiểu học tiếp tục được công nhận sau năm giữ vững danh hiệu đạt chuẩn quốc gia, tỷ lệ học sinh trong độ tuổi được đến trường đạt 100%, tỷ lệ HS lên lớp hàng năm đạt 95%, tỷ lệ học sinh tốt nghiệp THCS được tiếp tục học THPT hàng năm đạt trên 90 % và tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt trên 40%, xã đạt phổ cập THCS. Công tác khuyến học, khuyến tài, được chú trọng, nhiều gia đình, dòng họ, khu dân cư đã xây dựng được quỹ khuyến học với giá trị hàng 100 triệu đồng.

Trong lĩnh vực y tế: Công tác chăm sóc sức khoẻ cho nhân dân đã được quan tâm, đội ngũ y bác sỹ, nhân viên trạm y tế, y tế thôn đảm bảo chất lượng theo quy định. Hàng năm đã khám chữa bệnh cho trên 1 nghìn lượt người, thực hiện tốt các chương trình ytế quốc gia, tiêm chủng đạt 100%, tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em dưới 5 tuổi năm 2010 là 18% đến năm 2016 giảm xuống còn 11,2%; Tỷ lệ người dân tham gia các  hình thức bảo hiểm y tế đến tháng 12 năm 2016 đạt 71,4% . Xã đạt Bộ tiêu chí Quốc gia về y tế xã giai đoạn đến năm 2020…

Theo đánh giá, sau 6 năm triển khai thực hiện, chương trình xây dựng NTM xã Hà Sơn với những giải pháp đồng bộ đã thực sự làm thay đổi toàn diện tình hình kinh tế xã hội, nhận thức của người dân được nâng lên rõ rệt, cơ sở hạ tầng nông thôn đã được chú trọng đầu tư. Các công trình phúc lợi trên địa bàn xã được triển khai đồng bộ đáp ứng nhu cầu sản xuất và đời sống nhân dân, hình thành mô hình sản xuất có hiệu quả, góp phần tích cực phát triển kinh tế xã hội, nâng cao thu nhập cho người dân, giảm tỷ lệ hộ nghèo, đời sống vật chất tinh thần của người dân được nâng cao, an ninh chính trị trật tự an toàn xã hội được giữ vững.