Ôn lại lịch sử hình thành và phát triển, Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Minh Khái nhấn mạnh trong suốt 75 năm xây dựng trưởng thành, hoạt động của ngành Thanh tra luôn gắn liền với sự nghiệp cách mạng của dân tộc. Trải qua nhiều tên gọi khác nhau như: Ban Thanh tra đặc biệt (1945 - 1949); Ban Thanh tra Chính phủ (1949 - 1954); Ban Thanh tra Trung ương của Chính phủ (1955 - 1960); Ủy ban Thanh tra của Chính phủ (1961 - 1983); Ủy ban Thanh tra nhà nước (1984 - 1989); Thanh tra nhà nước (1990 - 2004); Thanh tra Chính phủ (từ năm 2005 đến nay), nhưng ngành Thanh tra Việt Nam vẫn giữ vững phẩm chất, bản lĩnh chính trị thể hiện được vai trò nòng cốt trong giải quyết các bức xúc của nhân dân và xử lý vi phạm, góp phần quan trọng vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Tổng Thanh tra Chính phủ cho biết, trong nhiệm kỳ qua, ngành Thanh tra đã đoàn kết, nhất trí, nỗ lực phấn đấu tập trung vào thực hiện nhiệm vụ chính trị do Đảng và Nhà nước giao và đã đạt được nhiều kết quả trên các mặt công tác.

leftcenterrightdel
Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Minh Khái phát biểu  tại buổi gặp mặt (ảnh: Lan Anh)

Toàn ngành đã triển khai trên 32.600 cuộc thanh tra hành chính và trên 1.100.000 cuộc thanh tra, kiểm tra chuyên ngành. Qua thanh tra đã chấn chỉnh quản lý, hoàn thiện cơ chế, chính sách pháp luật trên nhiều lĩnh vực; phát hiện vi phạm về kinh tế trên 417 nghìn tỷ đồng, trên 94 nghìn ha đất; trong đó đã kiến nghị thu hồi trên 235 nghìn tỷ đồng, kiến nghị xử lý hành chính gần 10 nghìn tập thể, cá nhân; ban hành trên 417 nghìn quyết định xử phạt vi phạm hành chính với số tiền trên 24 nghìn tỷ đồng; chuyển cơ quan điều tra 462 vụ, 671 đối tượng.

Đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện gần 18 nghìn kết luận và quyết định xử lý sau thanh tra, thu hồi gần 34 nghìn tỷ đồng (đạt 75%), trên 5.400 ha đất (81%); xử lý hành chính gần 5 nghìn tổ chức, trên 15 nghìn cá nhân; khởi tố 204 vụ, 145 đối tượng.

Riêng TTCP đã ban hành 102 kết luận thanh tra, phát hiện vi phạm về kinh tế trên 133 nghìn tỷ đồng, trên 32 nghìn ha đất; kiến nghị thu hồi về ngân sách nhà nước trên 64 nghìn tỷ đồng và trên 24 nghìn ha đất, chuyển cơ quan điều tra tiếp tục xem xét 11 vụ; kiến nghị Chính phủ, các bộ, ngành Trung ương sửa đổi, bổ sung, ban hành mới nhiều quy định liên quan đến nội dung thanh tra.

Đôn đốc, kiểm tra việc xử lý về thanh tra đối với 102 kết luận thanh tra, thu hồi và xử lý về kinh tế trên 24.000 tỷ đồng; xử lý hành chính trên 1.300 tập thể, gần 5.000 cá nhân; khởi tố 34 vụ, 62 đối tượng.

Từ đó, công tác thanh tra đã góp phần tích cực trong việc nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, hoàn thiện cơ chế, chính sách, pháp luật trên các lĩnh vực, góp phần quan trọng trong công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, xây dựng, chỉnh đốn Đảng.

leftcenterrightdel
Lãnh đạo Thanh tra Chính phủ qua các thời kỳ và đương nhiệm chụp ảnh lưu niệm (ảnh: Lan Anh)

Ngoài ra, TTCP và toàn Ngành cũng đã thực hiện tốt vai trò tham mưu giúp thủ trưởng cơ quan hành chính các cấp trong quản lý nhà nước về khiếu nại, tố cáo (KNTC); chủ động hoàn thiện thể chế về KNTC; thúc đẩy mạnh mẽ việc giải quyết dứt điểm các vụ việc đông người, phức tạp, kéo dài; tình hình KNTC có xu hướng giảm dần.

Các cơ quan hành chính các cấp đã tiếp trên 1,8 triệu lượt công dân (có gần 22 nghìn lượt đoàn đông người); tiếp nhận trên1,4 triệu đơn các loại, trong đó có trên 366 nghìn đơn KNTC với gần 128 nghìn vụ việc thuộc thẩm quyền, đã giải quyết trên 108 nghìn vụ việc (đạt trên 84%).

Qua giải quyết đã kiến nghị thu hồi cho nhà nước, trả lại cho công dân trên 3 nghìn tỷ đồng, gần 300 ha đất; bảo vệ quyền và lợi ích cho trên 7.500 người, kiến nghị xử lý hành chính gần 2.500 cá nhân; chuyển cơ quan điều tra 30 vụ, 142 người.

Cùng với đó, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo tập trung, quyết liệt của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng (PCTN), của Chính phủ, sự nỗ lực, cố gắng của TTCP và các bộ, ngành, địa phương, công tác PCTN trong nhiệm kỳ qua đã có bước tiến mạnh với nhiều chủ trương, giải pháp đột phá, đạt được kết quả tích cực, toàn diện trên tất cả các mặt, góp phần ngăn chặn và từng bước đẩy lùi tham nhũng.

Ngoài ra, công tác xây dựng thể chế và xây dựng ngành, nhất là xây dựng đội ngũ cán bộ được quan tâm, tạo được chuyển biến tích cực, thể hiện rõ nét qua kết quả công tác. Trong 5 năm qua, Thanh tra Chính phủ giúp Chính phủ trình Quốc hội thông qua 2 dự án luật, trình Chính phủ ban hành 5 nghị định, trình Thủ tướng Chính phủ ban hành 3 chỉ thị, 1 đề án, 1 quyết định , xem xét ban hành 1 đề án;…

Chặng đường xây dựng và trưởng thành của Thanh tra Việt Nam trong 75 năm qua rất đáng tự hào. Suốt chặng đường đó, nhiều tập thể và cá nhân của ngành Thanh tra vinh dự được Đảng và Nhà nước tặng nhiều Huân, Huy chương và nhiều phần thưởng cao quý khác. Gần đây nhất, tại Đại hội Thi đua yêu nước ngành Thanh tra lần Thứ V, ngành Thanh tra cũng vinh dự được Đảng, Nhà nước trao tặng Huân chương lao động Hạng nhất.

Bên cạnh những thành tích và kết quả đạt được, Tổng Thanh tra Chính phủ cũng thẳng thắn chỉ ra  những hạn chế, tồn tại và còn nhiều việc chưa làm được, có những việc triển khai nhưng kết quả còn hạn chế, chưa được như mong muốn. 

leftcenterrightdel
Nguyên Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Tiến Hào phát biểu tại buổi gặp mặt (ảnh: Lan Anh) 

Trong thời gian tới, Tổng Thanh tra Chính phủ cho rằng nhiệm vụ của ngành Thanh tra rất nặng nề vì vậy, toàn ngành cần tiếp tục phát huy truyền thống 75 năm qua, đoàn kết một lòng, tiếp tục phấn đấu vượt mọi khó khăn để hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ; tập trung hoàn thiện thể chế, nhất là thể chế liên quan đến chức năng, nhiệm, quyền hạn, vị trí, vai trò và tổ chức, bộ máy. Đặc biệt là bám sát yêu cầu, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ để xây dựng định hướng, kế hoạch thanh tra và triển khai thực hiện bảo đảm có trọng tâm, trọng điểm, phát huy tối đa hiệu quả hoạt động thanh tra, đáp ứng yêu cầu quản lý, hỗ trợ các doanh nghiệp phục hồi sản xuất, kinh doanh, thúc đẩy khôi phục, phát triển kinh tế - xã hội và tránh chồng chéo.

Đồng thời, tiếp tục triển khai thực hiện nghiêm pháp luật về tiếp công dân, KNTC; thực hiện tốt vai trò quản lý nhà nước; đồng thời đề cao vai trò và tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan hành chính các cấp trong công tác này.

Triển khai thực hiện đồng bộ các chủ trương, chính sách, pháp luật về PCTN, nhất là Luật Phòng, chống tham nhũng 2018. Tăng cường quản lý nhà nước về PCTN; chú trọng thanh tra, kiểm tra nội bộ để phát hiện, xử lý tham nhũng trong nội bộ cơ quan, tổ chức, đơn vị, kể cả các đơn vị có chức năng chuyên trách trong công tác PCTN.

Tập trung xây dựng và tổ chức thực hiện Luật Thanh tra sửa đổi; tiếp tục xây dựng bộ máy, tổ chức theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả; tăng cường tính chuyên nghiệp, trách nhiệm, kỷ cương, liêm chính, bản lĩnh của đội ngũ cán bộ.

Tự hào về truyền thống và ghi nhớ công lao của các thế hệ cha anh đi trước, Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Minh Khái mong các toàn thể cán bộ, công chức, viên chức và người lao động TTCP tiếp tục phát huy truyền thống vẻ vang của ngành trong suốt 75 năm qua, khắc phục mọi khó khăn, đổi mới, năng động, sáng tạo, đoàn kết một lòng, ra sức thi đua, nỗ lực phấn đấu hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao để xây dựng ngành Thanh tra và cơ quan Thanh tra Chính phủ ngày càng phát triển, xứng đáng với niềm tin yêu và mong đợi của Đảng, Nhà nước và Nhân dân.

Cũng tại buổi gặp mặt, nguyên Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Tiến Hào đại diện cán bộ hưu trí TTCP chia sẻ, dù đã nghỉ hưu theo chế độ được một thời gian tuy nhiên vẫn luôn quan tâm đến ngành Thanh tra nói chung và TTCP nói riêng và cũng rất tự hào mình là cán bộ Thanh tra. Đồng thời, nguyên Phó Tổng Thanh tra cũng khẳng định với tình cảm, trách nhiệm trong thời gian tới tùy theo từng điều kiện sẽ luôn đồng hành cùng ngành Thanh tra trong tất các mặt công tác, đặc biệt là trong công tác nghiên cứu khoa học, xây dựng thể chế, tham gia góp ý vào các văn kiện, chia sẻ kinh nghiệm…

Lan Anh – Huy Trần