Liêm chính là giá trị cơ bản của nền công vụ, là chuẩn mực của đạo đức công vụ nói chung và bản thân liêm chính cũng chứa đựng những chuẩn mực nhất định. Hệ thống các giá trị, chuẩn mực của liêm chính cần được định hình trong nhận thức, suy nghĩ, cảm xúc, niềm tin, lý tưởng của từng cán bộ, công chức. Chúng có ý nghĩa hướng dẫn hành vi, định hướng suy nghĩ, hành động của từng cán bộ, công chức trong hoạt động công vụ. Đó cũng là những chuẩn mực mà các nền công vụ thấy cần thiết phải hướng tới và thiết lập nhằm mang đến những hiệu quả tích cực cho hoạt động công vụ, thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Những giá trị chuẩn mực của liên chính dựa trên các chuẩn mực đạo đức chung của toàn xã hội, được pháp luật hóa thành những quy tắc, chuẩn mực giá trị đạo đức và hành vi ứng xử của công chức trong thực thi công vụ. Đây cũng là sự khác biệt giữa liêm chính nói chung và liêm chính đối với những người thực thi công vụ của nhà nước nói riêng.

Có thể nói, xây dựng và thực hiện liêm chính trong hoạt động công vụ có vai trò, ý nghĩa quan trọng, đặc biệt trong bối cảnh nền công vụ ở Việt Nam hiện nay. Liêm chính được xác định là một trong những giá trị cốt lõi trong nền công vụ của hầu hết các quốc gia trên thế giới và được coi là một trong những phẩm giá phải được quan tâm hàng đầu tại một số quốc gia được xếp hạng trong sạch trên thế giới. Xây dựng và thực hiện liêm chính trong hoạt động công vụ có vai trò và ý nghĩa quan trọng thể hiện trên nhiều phương diện: Góp phần tạo nên hệ thống giá trị cốt lõi của nền công vụ, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động công vụ; nhằm phòng ngừa tham nhũng và cải thiện niềm tin của người dân vào nền công vụ.

leftcenterrightdel
Toàn cảnh Hội thảo 

Tại Việt Nam, xây dựng và thực hiện liêm chính trong hoạt động công vụ ngày càng trở thành một đòi hỏi cấp thiết, đặc biệt trong bối cảnh nền công vụ ở Việt Nam với những mảng tối về tham nhũng vẫn chưa có dấu hiệu sáng sủa hơn sau rất nhiều nỗ lực thực hiện các giải pháp phòng, chống tham nhũng của các cơ quan nhà nước và cả hệ thống chính trị.

Trong thực trạng chung của nền công vụ như vậy, việc xây dựng và thực hiện liêm chính được tiếp cận như một giải pháp mang tính chủ động hơn, tạo dựng nền tảng đạo đức công vụ chắc chắn hơn, giống như việc xây dựng một hệ thống miễn dịch cho nền công vụ trước sức tàn phá âm thầm mà khốc liệt của tham nhũng. Xây dựng một Chính phủ trong sạch, liêm chính đã trở thành một định hướng lớn trong hoạt động của Chính phủ. Nghị quyết số 33/NQ-CP ngày 09/5/2016 của Chính phủ vê phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 4 năm 2016 đã nêu rõ nhiệm vụ: “… Xây dựng Chính phủ trong sạch, liêm chính, Chính phủ kiến tạo, phát triển. Khẳng định Chính phủ là công bộc của dân, gắn bó với Nhân dân, phục vụ Nhân dân. Phát huy dân chủ, bảo đảm quyền làm chủ của Nhân dân gắn liền với tăng cường kỷ luật, kỷ cương và chấp hành pháp luật. Tập trung rà soát, cải cách, hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách; bảo đảm công bằng, minh bạch, phòng, chống tham nhũng, lãng phí…”. Đây là một hướng đi đúng đắn, phù hợp quy luật phát triển, phù hợp với bản chất dân chủ của Nhà nước Việt Nam.

Phát biểu tại Hội thảo, TS. Đinh Văn Minh nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng và thực hiện liêm chính trong hoạt động công vụ. Liêm chính trong hoạt động công vụ góp phần tạo dựng một nền công vụ chuyên nghiệp, minh bạch và hoạt động hiệu lực, hiệu quả. Liêm chính trong hoạt động công vụ được quan niệm rộng hẹp khác nhau tùy thuộc vào mô hình, cách thức tổ chức nền công vụ và sự phát triển của nền công vụ mỗi quốc gia. Hay nói cách khác, nó phản ánh môi trường chính trị - văn hóa – xã hội mà trên nền tảng đó liêm chính được tạo dựng.

“Dù quan niệm rộng hẹp khác nhau nhưng liêm chính trong hoạt động công vụ đều phản ánh những giá trị cốt lõi của nền công vụ, thể hiện qua hoạt động của các cán bộ, công chức, viên chức trong thực thi chức trách, nhiệm vụ được giao nhân danh quyền lực nhà nước một cách đúng đắn, khách quan và không vụ lợi”, TS. Đinh Văn Minh khẳng định.

TS. Đinh Văn Minh cũng cho biết thêm, nghiên cứu này bước đầu tiếp cận và đánh giá về liêm chính trong hoạt động công vụ trên cơ sở nghiên cứu lý luận, đánh giá các quy định pháp luật về liêm chính trong hoạt động công vụ ở Việt Nam và kinh nghiệm của một số nước, một số tổ chức quốc tế. Trên cơ sở đó đề xuất một số khuyến nghị về xây dựng và thực hiện liêm chính trong hoạt động công vụ phù hợp với bối cảnh hiện nay ở Việt Nam. Kết quả của nghiên cứu này có giá trị tham khảo cho các nhà hoạch định chính sách ở Việt Nam trong việc tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách phòng, chống tham nhũng nói riêng và nền công vụ nói chung./.

L.A