Theo ThS. Lê Văn Đức, thời gian qua, Thanh tra Chính phủ và các cơ quan thanh tra đã tổ chức nhiều cuộc thanh tra diện rộng về các lĩnh vực quản lý, sử dụng đất đai; quản lý quỹ bảo hiểm xã hội; về kiên cố hóa trường học… Kết quả cho thấy các cơ quan thanh tra đã có những đánh giá toàn diện việc thực hiện chính sách, pháp luật trên thực tế với những số liệu tổng hợp từ thực tế; kịp thời kiến nghị sửa đổi, bổ sung chính sách, pháp luật; chấn chỉnh những sai phạm trong quá trình thực hiện.

Bên cạnh những kết quả đạt được, thanh tra chuyên đề diện rộng còn có những hạn chế, vướng mắc, cụ thể, đã có nhiều công trình nghiên cứu về các vấn đề liên quan đến thanh tra, nhưng chưa có công trình nghiên cứu khoa học nghiên cứu trực tiếp về thanh tra chuyên đề diện rộng nên các vấn đề lý luận về thanh tra chuyên đề diện rộng chưa được làm sáng tỏ; pháp luật về thanh tra không đưa ra khái niệm về thanh tra chuyên đề diện rộng nên không có cơ sở để xác định thanh tra chuyên đề diện rộng là một hình thức thanh tra hay cách thức tổ chức một cuộc thanh tra ở phạm vi rộng, không có quy định về trình tự, thủ tục khi tổ chức một cuộc thanh tra chuyên đề diện rộng…; việc thiếu vắng các quy định pháp luật điều chỉnh về hoạt động thanh tra chuyên đề diện rộng đã dẫn đến thực tế triển khai tại các cơ quan thanh tra trong thời gian qua gặp nhiều khó khăn vướng mắc và không thống nhất.

Với mục tiêu chung là xây dựng cơ sở khoa học cho việc đưa ra các giải pháp, kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng việc tổ chức các cuộc thanh tra chuyên đề diện rộng; đề xuất hoàn thiện các quy định pháp luật về thanh tra chuyên đề diện rộng, Đề tài dự kiến triển khai 03 nội dung sau: Một số vấn đề chung về thanh tra chuyên đề diện rộng; thực trạng việc thực hiện quy định pháp luật và tổ chức thanh tra chuyên đề diện rộng; giải pháp hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện thanh tra chuyên đề diện rộng.

leftcenterrightdel
Toàn cảnh cuộc họp. Ảnh:  L.A 

“Kết quả nghiên cứu của đề tài sẽ cung cấp cơ sở khoa học phục vụ cho việc sửa đổi, bổ sung pháp luật về thanh tra, cụ thể là sửa đổi, bổ sung Luật Thanh tra năm 2010 trong thời gian tới; là tài liệu tham khảo phục vụ công tác đào tạo, bồi dưỡng, tuyên truyền pháp luật cho đội ngũ cán bộ, công chức nói chung và cán bộ thanh tra nói riêng”, ThS. Lê Văn Đức khẳng định.

Theo ông Trần Văn Trường, Phó Chánh Thanh tra Bộ Giao thông Vận tải, Ủy viên hội đồng cho rằng, đề tài có ý nghĩa thực tiễn phục vụ cho ngành Thanh tra. Tuy nhiên, đề tài cần xác định rõ hơn phạm vi nghiên cứu vả nội dung các yếu tố ảnh hưởng đến việc tổ chức thanh tra chuyên đề diện rộng thể hiện tại nội dung 1; các giải pháp được thể hiện ở nội dung 3 cần bám sát, phù hợp với 02 mục tiêu đề tài đã đưa ra ban đầu là: Xây dựng cơ sở khoa học cho việc đưa ra giải pháp, kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng việc tổ chức các cuộc thanh tra chuyên đề diện rộng; đề xuất hoàn thiện các quy định pháp luật về thanh tra chuyên đề diện rộng.

ThS. Phạm Thị Thu Hiền, Phó Viện trưởng Viện CL&KHTT, Ủy viên thư ký nhận xét, nội dung được thể hiện logic, có sự kết nối hoàn chỉnh, các giải pháp có giá trị thực tiễn nhằm hoàn thiện pháp luật về thanh tra chuyên đề diện rộng và nâng cao hiệu quả thực hiện các quy định pháp luật về thanh tra. Tuy nhiên, để nội dung nghiên cứu hoàn thiện hơn, đề tài cần bổ sung một số vấn đề sau: Khái niệm hoạt động thanh tra nói chung, phân biệt giữa thanh tra chuyên đề diện rộng với cuộc thanh tra thông thường, trong đó đưa ra các tiêu chí phân biệt; kiến nghị đưa khái niệm về thanh tra chuyên đề diện rộng vào Luật Thanh tra hoặc văn bản hướng dẫn thi hành.

Kết luận tại Hội nghị, TS. Nguyễn Tuấn Khanh, Phó Viện trưởng Viện CL&KHTT, Chủ tịch hội đồng khẳng định, thuyết minh được chuẩn bị theo đúng mẫu, nội dung nghiên cứu có tính cấp thiết. Bên cạnh những đóng góp của các thành viên hội đồng, đề tài cần bổ sung những nội dung sau liên quan đến thanh tra chuyên đề diện rộng: Đối tượng nghiên cứu cần bổ sung thêm các quy định trước đây và thực tiễn thực hiện; phạm vi về mặt không gian nên xác định đây là hoạt động thực hiện nhiệm vụ, phạm vi về thời gian nên nghiên cứu từ năm 2011 đến nay, trong đó nghiên cứu một số vụ thanh tra chuyên đề diện rộng điển hình.

Cụ thể hơn, nội dung 1 làm rõ cơ sở pháp lý từ xây dựng định hướng, kế hoạch và tổ chức tiến hành thanh tra chuyên đề diện rộng; phân tích làm rõ trách nhiệm của các chủ thể trong thanh tra chuyên đề diện rộng; đặc điểm của thanh tra chuyên đề diện rộng, trong đó đề cập tới các tiêu chí; ý nghĩa của thanh tra chuyên đề diện rộng nghiên cứu thiên nhiều về đánh giá chính sách; bổ sung nguồn lực và các bảo đảm thanh tra chuyên đề diện rộng. Nội dung 2, đề tài cần bổ sung đánh giá thực tiễn của việc xây dựng kết luận thanh tra chuyên đề diện rộng. Tiếp đó, phần  giải pháp triển khai theo 02 nội dung: giải pháp tổng thể liên quan đến thanh tra chuyên đề diện rộng; giải pháp cho chính các cuộc thanh tra chuyên đề diện rộng do các bộ, ngành tiến hành.

Trên cơ sở những kết quả đạt được của thuyết minh, Hội đồng tư vấn, tuyển chọn đề tài nhất trí thông qua phê duyệt thuyết minh Đề tài khoa học cấp cơ sở: “Thanh tra chuyên đề diện rộng - Thực trạng và giải pháp”./.

Lan Anh