Kết luận thanh tra số 254/KL-UBND của UBND tỉnh Thừa Thiên Huế ngày 30/7/2019 tại BQL rừng phòng hộ Sông Bồ, BQL Khu bảo tồn thiên nhiên Phong Điền và Công ty TNHH NN MTV lâm nghiệp Phong Điền cho thấy, từ năm 2004 đến 2016, tổng diện tích đất lâm nghiệp do các tổ chức, đơn vị nêu trên đã bàn giao cho 05 xã, thị trấn và UBND huyện Phong Điền quản lý là 6.663,89 ha.

Kết quả thanh tra thể hiện, tại BQL rừng phòng hộ Sông Bồ (gọi tắt là Ban Sông Bồ) đã bàn giao đất lâm nghiệp cho UBND xã Phong Sơn để quản lý và sử dụng với tổng diện tích 4.516,63 ha. Sau đó, Ban Sông Bồ đã bàn giao đất lâm nghiệp cho xã Phong Sơn với diện tích 4.382,3 ha để quản lý, sử dụng theo Biên bản bàn giao ngày 13/3/2009. Trong biên bản bàn giao nêu trên thể hiện có 298,6 ha là diện tích dân khai hoang. Việc để người dân khai hoang trong diện tích của đơn vị được Nhà nước giao quản lý trước khi bàn giao cho địa phương thể hiện sự thiếu tinh thần trách nhiệm và buông lỏng trong công tác quản lý.

Đối với diện tích 185,7 ha được đơn vị giao khoán cho các hộ dân theo Nghị định số 01/NĐ-CP ngày 04/01/1995 của Chính phủ: Từ năm 2004 - 2006 (trước thời điểm bàn giao), Ban Sông Bồ đã ký các hợp đồng giao khoán đất trồng rừng với 04 hộ, nhóm hộ (gồm hộ ông Hoàng Bằng, ông Lê Bá Xuân, nhóm hộ ông Nguyễn Khánh và nhóm hộ ông Nguyễn Văn Ngọc) với tổng diện tích 185,7 ha. Đến năm 2006, Nghị định số 01/NĐ-CP nêu trên hết hiệu lực, tuy nhiên đến thời điểm thanh tra, (tháng 5/2017) 04 hộ, nhóm hộ này vẫn trồng rừng trên diện tích được nhận khoán.

Việc Ban Sông Bồ chậm ký thanh lý hợp đồng giao khoán với 03 hộ, nhóm hộ và chưa ký thanh lý được với hộ ông Hoàng Bằng trước khi bàn giao cho địa phương quản lý, sử dụng là không đúng theo quy định của pháp luật. Trách nhiệm này thuộc về Giám đốc Ban Sông Bồ qua các thời kỳ từ năm 2006 đến nay.

leftcenterrightdel
Bản đồ địa chính huyện Phong Điền, Thừa Thiên Huế - Ảnh minh họa 

Tại Công ty TNHH NN MTV lâm nghiệp Phong Điền (gọi tắt là Công ty lâm nghiệp Phong Điền), thực hiện chủ trương của cấp có thẩm quyền, đơn vị đã bàn giao đất lâm nghiệp cho các địa phương, tổ chức thuộc UBND huyện Phong Điền quản lý và sử dụng với tổng diện tích 2.133,83 ha. Trong tổng số diện tích Công ty lâm nghiệp Phong Điền bàn giao cho địa phương có 24,55 ha thuộc địa giới hành chính xã Phong Mỹ nhưng Công ty đã đồng thời bàn giao cho UBND xã Phong Xuân và UBND xã Phong Mỹ. Toàn bộ diện tích trên hiện tại đều do các hộ gia đình thường trú tại xã Phong Xuân sử dụng; trong đó có 21,15 ha đã được cấp Giấy CNQSD đất cho 21 hộ và 3,4 ha do 03 hộ đang sử dụng chưa được cấp Giấy CNQSD đất. Nguyên nhân, do diện tích trên đã được người dân xã Phong Xuân tham gia trồng rừng, quản lý, bảo vệ cho Công ty theo dự án 327 từ năm 1998 nhưng khi bàn giao, diện tích đất lại nằm trong địa giới hành chính xã Phong Mỹ.

Ngày 30/7/2012, Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NN&PTNT) đã ban hành Quyết định số 451/QĐ-SNNPTNT phê duyệt hồ sơ thiết kế và cấp phép khai thác gỗ rừng trồng với diện tích cấp phép khai thác là 26,86 ha (Khoảnh 3, 4 Tiểu khu 41; Khoảnh 1, Tiểu khu 42 địa bàn xã Phong Mỹ) nhưng đến thời điểm thanh tra (tháng 6/2017), Công ty vẫn chưa khai thác xong để bàn giao đất cho địa phương quản lý và sử dụng.

Tại BQL Khu bảo tồn thiên nhiên Phong Điền, thực hiện Quyết định số 1590/QĐ-UBND ngày 31/8/2012 của UBND tỉnh, ngày 08/10/2012, đơn vị đã tiến hành bàn giao cho UBND xã Phong Mỹ, huyện Phong Điền với diện tích 45,23 ha. Kết quả thanh tra cho thấy, diện tích thực tế UBND xã Phong Mỹ chỉ nhận 13,43 ha, diện tích còn lại 31,8 ha trùng trong diện tích Công ty lâm nghiệp Phong Điền bàn giao cho UBND xã Phong Mỹ theo Biên bản bàn giao ngày 04/10/2012. Diện tích bàn giao 13,43 ha nêu trên thực tế đã được các hộ dân tại thôn Lưu Hiền Hòa, xã Phong Mỹ canh tác và sử dụng trước thời điểm BQL Khu bảo tồn thiên nhiên Phong Điền được thành lập. Đến thời điểm thanh tra (tháng 5/2017), các hộ dân này vẫn đang sử dụng nhưng chưa được cấp Giấy CNQSD đất.

“Việc quản lý trùng lắp diện tích 31,8 ha nêu trên trong thời gian dài và các hộ dân canh tác, sử dụng trên diện tích 13,43 ha do đơn vị bàn giao cho UBND xã Phong Mỹ trước thời điểm BQL Khu bảo tồn thiên nhiên Phong Điền được thành lập nhưng đơn vị không có văn bản báo cáo với các cơ quan có thẩm quyền và xử lý các vấn đề trên là thể hiện sự thiếu tinh thần trách nhiệm và buông lỏng trong công tác quản lý”, UBND tỉnh kết luận.

Ngoài ra, có 14,77 ha tại khoảnh 2, tiểu khu 38, BQL Khu bảo tồn vẫn chưa tiến hành bàn giao cho địa phương quản lý. Diện tích này nằm ngoài diện tích đơn vị đang quản lý. Kết quả kiểm tra hiện trạng cho thấy, diện tích 14,77 ha trên hiện nay đang là đất trống, chưa có rừng. Việc chậm lập các thủ tục pháp lý để bàn giao đất lâm nghiệp cho địa phương là trách nhiệm của Giám đốc BQL khu bảo tồn thiên nhiên Phong Điền và các cán bộ có liên quan.

Kết luận thanh tra cũng nêu rõ, việc lập thủ tục và tham mưu UBND tỉnh ban hành Quyết định thu hồi đất lâm nghiệp của các tổ chức, đơn vị trước khi bàn giao cho các địa phương đất lâm nghiệp do 03 đơn vị bàn giao nêu trên chỉ có 128,96 ha đất của Công ty lâm nghiệp Phong Điền và Khu bảo tồn thiên nhiên Phong Điền trước khi bàn giao cho các địa phương quản lý, sử dụng, đơn vị có lập thủ tục trình Sở Tài nguyên và Môi trường tham mưu UBND tỉnh ban hành Quyết định thu hồi đất. Còn lại 6.534,93 ha đất lâm nghiệp do các đơn vị bàn giao gồm: Ban Sông Bồ và Công ty lâm nghiệp Phong Điền trước khi bàn giao đất cho các địa phương không lập thủ tục để trình UBND tỉnh ban hành Quyết định thu hồi đất theo quy định.

Cũng qua thanh tra cho thấy, các Quyết định số 7490/QĐ-UBND ngày 30/12/2011 và Quyết định số 184/QĐ-UBND ngày 26/01/2010 của UBND huyện Phong Điền có tiêu đề là điều chỉnh trạng thái rừng nhưng thực tế, nội dung và mục đích là nhằm xác định lại đúng diện tích giao rừng tự nhiên cho các nhóm hộ, cộng đồng.

Nhằm quản lý tốt rừng và đất lâm nghiệp trong thời gian tới, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu: UBND huyện Phong Điền, Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện, Hạt Kiểm lâm huyện Phong Điền, UBND xã Phong Sơn, UBND xã Phong Mỹ, UBND xã Phong Xuân, Ban quản lý rừng phòng hộ Sông Bồ, Công ty TNHH NN MTV lâm nghiệp Phong Điền, BQL Khu bảo tồn thiên nhiên Phong Điền và các tổ chức, cá nhân có liên quan nghiêm túc thực hiện Kết luận thanh tra; kiểm tra, rà soát các trường hợp vi phạm trong việc quản lý và sử dụng đất lâm nghiệp có nguồn gốc nhận chuyển giao từ các nông lâm trường quốc doanh để xử lý; đồng thời kiểm điểm, xử lý trách nhiệm các tập thể, cá nhân có liên quan để xảy những thiếu sót, sai phạm. Chỉ đạo các phòng, ban tham mưu; các đơn vị quản lý, sử dụng đất lâm nghiệp khẩn trương khắc phục hậu quả những vi phạm trong việc quản lý và sử dụng đất lâm nghiệp… để chấn chỉnh và có biện pháp quản lý tốt hơn trong thời gian tới./.

Lan Anh