Tích cực, chủ động triển khai thực hiện 6 mục tiêu
Theo đó, trong 6 tháng đầu năm UBDT đã triển khai thực hiện 6 mục tiêu của Chiến lược và đạt được những kết quả cụ thể.
Mục tiêu 1: Tăng cường sự tham gia của phụ nữ vào các vị trí quản lý, lãnh đạo, nhằm từng bước giảm dần khoảng cách giới trong lĩnh vực chính trị của cán bộ nữ toàn quốc và tại UBDT. Kết quả, tính đến ngày 01/6/2021, số lượng, tỷ lệ nữ giữ chức vụ lãnh đạo tại UBDT và các đơn vị trực thuộc là 68/243 công chức nữ. Trong đó, lãnh đạo ủy ban là 01/05 người (tỷ lệ đạt 20%); lãnh đạo cấp Vụ là 18 người (tỷ lệ đạt 21,5%); lãnh đạo cấp phòng là 49 người (tỷ lệ đạt >40%).
Như vậy, so sánh với mục tiêu tăng cường sự tham gia của phụ nữ vào các vị trí quản lý, lãnh đạo nhằm từng bước giảm dần khoảng cách giới trong lĩnh vực chính trị đưa ra tại Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021-2030, UBDT đạt yêu cầu về chỉ tiêu có lãnh đạo chủ chốt là nữ.
Mục tiêu 2: Trong lĩnh vực kinh tế, lao động. Hiện nay, UBDT đang tích cực phối hợp với các bộ, ngành chuẩn bị sẵn sàng để triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2030, dự kiến triển khai từ quý III năm 2021.
Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2030 là động lực phát triển quan trọng cho vùng DTTS trong giai đoạn tiếp theo. Đặc biệt, đối với dự án 8 của Chương trình khi được triển khai sẽ giúp cho phụ nữ DTTS được tiếp cận một cách công bằng hơn trong lĩnh vực kinh tế và lao động.
Mục tiêu 3: Trong đời sống gia đình và phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới, UBDT đang song song triển khai 02 đề án nhằm ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới tại vùng DTTS, bao gồm: Đề án “Giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong đồng bào DTTS giai đoạn 2015-2025” và Đề án “Hỗ trợ hoạt động bình đẳng giới vùng DTTS giai đoạn 2018-2025”.
Trong năm 2021, các hoạt động triển khai 02 đề án nêu trên tập trung tuyên truyền Luật Hôn nhân & Gia đình, Luật Bình đẳng giới, Luật Phòng chống bạo lực gia đình... trên các kênh thông tin truyền thông, như: Báo Dân tộc & Phát triển, Tạp chí Dân tộc (3-5 kỳ), Đài tiếng nói Việt Nam 5-6 chuyên mục (VOV4) và in ấn một số ấn phẩm truyền thông, dự kiến hoàn thành 100% kế hoạch trong năm 2021.
Mục tiêu 4: Trong lĩnh vực y tế. Theo kết quả điều tra kinh tế - xã hội 53 DTTS được tiến hành năm 2019, tỷ số giới tính khi sinh của các DTTS là 110,2 bé trai/100 bé gái, thấp hơn so với người Kinh là 111,5 bé trai/110 bé gái. Tuy nhiên, công tác chăm sóc sức khỏe sinh sản của phụ nữ DTTS vẫn còn là vấn đề thách thức khi chỉ có 83,5% trạm y tế đạt chuẩn, thiếu nguồn nhân lực có chuyên môn cao và cơ sở vật chất có chất lượng. Hơn nữa, tỷ lệ phụ nữ DTTS sinh con tại cơ sở y tế chỉ đạt 86,4%, một số DTTS tỷ lệ này rất thấp, như: Mông (49,6%), La Hủ (34,7%).
Giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong đồng bào DTTS là góp phần hoàn thành các mục tiêu của Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021-2030. (Ảnh minh họa - Internet)
Để cải thiện tình trạng dịch vụ y tế tại vùng DTTS, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2030 hướng đến mục tiêu 100% số trường, lớp học và trạm y tế được xây dựng kiên cố; 98% đồng bào DTTS tham gia bảo hiếm y tế. Trên 80% phụ nữ có thai được khám thai định kỳ, sinh con ở cơ sở y tế hoặc có sự trợ giúp của cán bộ y tế; giảm tỷ lệ trẻ em suy dinh dưỡng thể nhẹ cân xuống dưới 15%.
Mục tiêu 5: Trong lĩnh vực giáo dục, đào tạo. Tại vùng DTTS, tỷ lệ biết chữ của phụ nữ DTTS là 80,9% năm 2019, trong đó tỷ lệ đi học cấp THCS của trẻ em DTTS là 85,8%, THPT là 57%. Mục tiêu phấn đấu đến năm 2030 tỷ lệ học sinh học mẫu giáo 5 tuổi đến trường trên 98%, học sinh trong độ tuổi học tiểu học trên 97%, học THCS trên 95%, học THPT trên 60%; người từ 15 tuổi trở lên đọc thông, viết thạo tiếng phổ thông trên 90%. Với mục tiêu được xác định rõ ràng và sẽ triển khai từ năm 2021, tạo đà cho giáo dục vùng DTTS có những bước phát triển mới, giảm dần khoảng cách về chất lượng so với vùng thành thị và các vùng kinh tế - xã hội khác có điều kiện thuận lợi hơn so với vùng DTTS.
Mục tiêu 6: Trong lĩnh vực thông tin, truyền thông, có 81,5% hộ đồng bào DTTS có ti vi là kênh thông tin quan trọng để tiếp cận thông tin thời sự và tri thức nhân loại. Tuy vậy, hạn chế là chỉ có 10,3% hộ có máy vi tính và tỷ lệ sử dụng internet của đồng bào DTTS là 61,3%.
Công tác truyền thông, nâng cao nhận thức, ý thức pháp luật cho đồng bào DTTS nói chung, công tác bình đẳng giới nói riêng được UBDT đẩy mạnh triển khai trong năm 2020 và 6 tháng đầu năm 2021 thông qua các kênh chính thức như báo, tạp chí, Đài Tiếng nói Việt Nam... các hoạt động được diễn ra thường xuyên liên tục.
Đẩy mạnh thực hiện chương trình, đề án nhằm đạt được mục tiêu Chiến lược
Có thể thấy, trong 6 tháng đầu năm 2021, công tác thực hiện pháp luật về bình đẳng giới và chiến lược quốc gia về bình đẳng giới cũng bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19. Các hoạt động, kế hoạch triển khai trực tiếp không thực hiện được, một phần kinh phí được tiết kiệm chi theo hướng dẫn của Bộ Tài chính để dồn lực cho hoạt động chống đại dịch.
UBDT và cơ quan công tác dân tộc các tỉnh, thành phố đã linh hoạt thực hiện các hoạt động truyền thông, nâng cao nhận thức cho người dân vùng đồng bào DTTS thông qua các phương tiện truyền thông như báo, tạp chí, truyền thanh, truyền hình. Đặc biệt, hạn chế triệt để tổ chức hội họp, các hoạt động tuyên truyền tập trung đông người nhằm phòng chống dịch bệnh theo tinh thần chỉ đạo của Chính phủ và chính quyền địa phương các tỉnh, thành phố.
Trên cơ sở những kết quả cũng như những khó khăn hạn chế trong 6 tháng đầu năm 2021, thời gian tới, căn cứ Nghị quyết số 88/2019/QH14 ngày 18/11/2019 phê duyệt Đề án tổng thể phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2030; Nghị quyết số 120/2020/QH14 ngày 19/6/2020 phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2030, UBDT tích cực phối hợp với các bộ, ngành và địa phương liên quan để hoàn thiện các thể chế, cơ chế quản lý và tổ chức thực hiện Chương trình, dự kiến sẽ triển khai trong Quý III/2021. Các mục tiêu về giáo dục, y tế, bình đẳng giới, tiếp cận văn hóa, thông tin... đều đã được xác định cụ thể tại 02 Nghị quyết của Quốc hội, phù hợp với mục tiêu mà Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới đưa ra.
Đồng thời, tiếp tục thực hiện các chính sách, chương trình, đề án có liên quan nhằm góp phần hoàn thành các mục tiêu của Chiến lược, như: Đề án Hỗ trợ hoạt động bình đẳng giới vùng DTTS giai đoạn 2018-2025; Đề án Giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong đồng bào DTTS giai đoạn 2015-2025.
Bên cạnh đó, UBDT sẽ tập trung thực hiện nghiêm túc Kết luận số 65-KL/TW ngày 30/10/2019 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 24-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa IX về công tác dân tộc trong tình hình mới. Xây dựng và trình Chính phủ ban hành Chiến lược công tác dân tộc giai đoạn 2021-2030./.
Nguyên Khôi